Het Engelse woord sealen betekent afdekken of verzegelen. Bij de tandarts betekent sealen dat de putjes en groeven in de kauwvlakken van de kiezen worden afgedekt met een dun laagje kunsthars of fluoride-houdend cement. Zo’n afdeklaagje heet een sealant.

Waarom sealen?

In de kauwvlakken van de kiezen zitten vaak diepe en smalle putjes en groeven. Daarin kunnen zich bacteriën en voedselresten nestelen. De haren van de tandenborstel en fluoride-houdende spoelmiddelen kunnen niet tot onderin de putjes en groeven komen. Daardoor is er een groot risico dat er in de putjes en groeven gaatjes ontstaan. Door in een vroegtijdig stadium de putjes en groeven af te dekken met een sealant, kunnen daar geen bacteriën en voedselresten inkomen. Zo wordt het risico op gaatjes in de kauwvlakken van de kiezen voorkomen.

De behandeling

Voordat een kauwvlak wordt geseald, wordt de kies eerst goed gereinigd met een borsteltje en polijstpasta. Om contact met speeksel te voorkomen, wordt de kies vervolgens drooggelegd met wattenrollen of met een rubberen lap. De sealant hecht het beste vast aan een ruw oppervlak. Om het kauwvlak ruw te maken, wordt daarop met een penseeltje of een spuitje een zuur aangebracht. Na een inwerktijd van 15 tot 20 seconden wordt het zuur met water van het kauwvlak afgespoeld en de kies wordt weer gedroogd. Vervolgens wordt de sealant met een penseeltje aangebracht op het droge kauwvlak. De sealant wordt vanzelf hard, of wordt hard gemaakt door er met een blauwe lamp op te schijnen. Tenslotte wordt gecontroleerd of de lak goed op zijn plaats zit. Sealants blijven over het algemeen jarenlang zitten.

Bij wie en wanneer?

Juist op het moment dat de kiezen volledig zijn doorgebroken, ontstaan de meeste gaatjes. Uw tandarts zal dus het liefste op dat moment de kauwvlakken van de kiezen sealen.

Daarom zullen sealants meestal bij kinderen worden aangebracht. Niet bij alle kinderen is sealen zinvol, omdat niet alle kinderen diepe en smalle putjes en groeven in de kauwvlakken hebben. Overleg daarom altijd met uw tandarts of het zinvol is om bij uw kind te sealen. Bij uitzondering wordt er ook bij volwassenen nog wel geseald; dit gebeurt als er duidelijke aanwijzingen zijn dat er gaatjes zullen ontstaan in de kauwvlakken.

De voordelen van sealen

Het grootste voordeel van sealen is dat er in de kauwvlakken van de behandelde kiezen geen gaatjes meer kunnen ontstaan. De lak is vrijwel onzichtbaar en de behandeling is volledig pijnloos. Kinderen zullen het sealen over het algemeen heel goed accepteren. Voor een goed resultaat is het wel belangrijk dat zij hun mond goed open kunnen houden.

De nadelen van sealen

Echte nadelen zijn er eigenlijk niet. Sommige kinderen vinden het zuur een beetje vies. Een sealant is niet zo slijtvast als een echte vulling, maar het laagje kan altijd weer opnieuw worden aangebracht. Een extra voordeel van fluoride-houdend cement boven een kunsthars sealant is de afgifte van fluoride aan het glazuur. Fluoride remt immers het ontstaan van gaatjes. Ook heeft een geringe hoeveelheid vocht bij het aanbrengen van een fluoride-houdende sealant minder negatieve gevolgen voor de kwaliteit dan bij een sealant van kunsthars.